„Kultura ludowa Niedzielisk. 100-lecie niepodległości Polski”

09.11.2018 r. na zaproszenie wychowawczyń świetlicy i pani A. Kurzawy złożyła nam wizytę pani Genowefa Frąs – jaworznicka artystka ludowa. W spotkaniu uczestniczyli uczniowie klas: V b, VI a i VIII a.

Swoją prelekcję pani Frąs rozpoczęła od zwrócenia uwagi na historyczne zapisy dotyczące Niedzielisk: kapliczka – miejsce obecnego kościoła, huta bieli cynkowej – obecnie Klub „Relax”. Podkreśliła także, że kultura ludowa Jaworzna to kultura podkrakowskich wsi. Jaworzno jest zlepkiem siedmiu wsi. Ludzie z Niedzielisk nazywani byli przez mieszkańców Jaworzna „bosokami” ze względu na biedne życie.

600 lat kultury ludowej to kultura rolnicza. Jaworznianie to tzw. „krakowianie zachodni” oddaleni znacznie od Krakowa, jako wielkiego miasta, a więc bardzo biedni. Prelegentka omówiła także strój ludowy jaworznian – elementy gorsetu i żupana. Zaznaczyła, że mogli sobie na niego pozwolić tylko najbogatsi mieszkańcy. Zaprezentowała haftowane wzory krakowiaków zachodnich oraz wyhaftowany przez siebie gorset. Kopiuje ona oryginalne wzory krakowian zachodnich.

Wspominając rocznicę 100-lecia Niepodległości Polski, pokazała uczniom fotografie swojego dziadka, który był wcielony do ułanów jazłowieckich. Cieszyły się one dużym zainteresowaniem. Pani G. Frąs wyjaśniła również genezę nazwy i herbu Jaworzna, a także nazw poszczególnych dzielnic.

Uczniowie dowiedzieli się także, że na terenie naszych ziem wydobywano galenę, którą wykorzystywano do produkcji zbroi, broni, dzwonów i rozprowadzano po całym kraju. Spotkanie urozmaicone zostało pokazem slajdów przedstawiających motywy ludowe w haftach na poduszkach, obrusach, pościeli. Najczęściej były to kwiaty i motywy roślinne charakterystyczne dla naszego regionu geograficzno-przyrodniczego. Motywy te malowano także na dzbankach, makietkach, obrazach.

Na zakończenie wizyty pani G. Frąs wręczyła organizatorkom spotkania malowane własnoręcznie deseczki z motywami ludowymi. Uczniowie mieli również okazję do zrobienia sobie zdjęć z zaproszonym gościem. W przyszłym roku ponownie złoży nam wizytę nasza jaworznicka artystka, bo była to dla dzieci niezwykle ciekawa lekcja z zakresu kultury ludowej.