Patron

Jan Kochanowski (1530-1584)

Jeden z najwybitniejszych poetów polskich oraz europejskich. Od 1544 studiował w Akademii Krakowskiej, później w Padwie. W trakcie licznych podróży po Europie, m.in. do Francji, Królewca nawiązał kontakty z przedstawicielami europejskiej literatury i humanistyki. Po powrocie związany był z dworami magnackimi.

Od około 1563 został dworzaninem i sekretarzem Zygmunta II Augusta. Po śmierci króla mieszkał w Czarnolesie, biorąc okazjonalnie udział w życiu publicznym. Śmierć ukochanej córeczki Orszulki, której poświęcił Treny, a następnie drugiej córki Hanny przyczyniły się do pogorszenia jego stanu zdrowia. Zmarł nagle w Lublinie, w uroczystościach pogrzebowych uczestniczył dwór z królem Stefanem Batorym.

W czasie studiów we Włoszech pisał głównie okolicznościowe wiersze łacińskie, które znalazły się w zbiorze Elegiarum libri IV… (1584). W okresie dworskim początkowo górowały utwory epickie, jak Zuzanna (ok. 1562), Szachy (ok. 1564-1566), O śmierci Jana Tarnowskiego (1561), Zgoda (1564) i Satyr, albo Dziki Mąż (ok. 1564).

Następnie twórczość liryczna na najwyższym poziomie artystycznym, jak Pieśni, a także Fraszki (1584). Tragedia nawiązująca do antyku – Odprawa posłów greckich (wystawiona 1578). Wierszowana parafraza Psałterza Dawidowego (1579). Ponadto m.in. manifest poetycki Muza (powstał ok. 1567), Proporzec, albo Hołd pruski (1569), liczne utwory okolicznościowe.

Kochanowskiemu zawdzięcza poezja polska swój pierwszy wielki wzlot, a polski renesans dojrzały kształt. Dzieła wszystkie (wydanie pomnikowe tom 1-4, 1884-1897), Pisma zbiorowe (tom 1-2, 1924), Dzieła polskie (wydanie 10 jubileuszowe 1980), Poezje (1979).

Dodaj komentarz